Aanpak

De vraag is waarom gaan mensen vaker zitten en liggen na een beroerte. Is dat vermoeidheid? Zijn het fysieke of mentale problemen? Dat is niet duidelijk. Ook is er geen goed beeld van wanneer op de dag en hoe lang deze patiënten gaan zitten of liggen.

Het praktijkgerichte onderzoek Rise, waar Wondergem samen met o.a. lector en copromotor Martijn Pisters in 2014 mee van start is gegaan, wil in kaart brengen hoe dit gedrag eruit ziet. Om vervolgens te kunnen voorspellen welke factoren een verhoogde kans op sedentair gedrag laten zien.

Om inactief gedrag te kunnen onderzoeken zal je deze moeten kunnen vergelijken met het tegenovergestelde ervan, namelijk actief gedrag. Maar hoe definieer je deze? Wondergem: ‘De richtlijn van gematigd actief gedrag in de literatuur is 150 minuten per week, maar heel vastomlijnd is dit niet. We gebruiken dit wel als maatstaf voor ons onderzoek.’

Sfeerafbeelding Fontys

De Samenwerking

Fontys Paramedische Hogeschool streeft naar zoveel mogelijk kruisbestuiving in haar praktijkgerichte onderzoeken. Op deze manier kan kennis niet alleen worden verspreidt maar ook de inbreng van de verschillende partijen effectief in de praktijk worden gebracht.

Het RISE cohort onderzoek wordt door Fontys Paramedische Hogeschool in nauwe samenwerking met Fysiotherapiewetenschap en Revalidatiegeneeskunde van het UMC Utrecht Hersencentrum uitgevoerd, binnen de structurele Academische Werkplaats eerstelijns Fysiotherapie samenwerking in zorginnovatie, onderzoek en onderwijs. Er zijn 4 ziekenhuizen betrokken: het Catharina ziekenhuis in Eindhoven, het Maxima Medisch Centrum in Eindhoven, het Sint Jans Gasthuis in Weert en het Jeroen Bosch Ziekenhuis.

Daarnaast wordt actief samengewerkt met 2M Engineering, de leverancier van de beweegmonitoren en het CVA netwerk Eindhoven-de Kempen. Alle zorginstellingen zijn binnen het CVA netwerk actief, waardoor mensen na een beroerte adequaat opgevolgd kunnen worden.

Ook wordt er nauw samengewerkt met internationale experts op het gebied van sedentair gedrag zoals dr. Coralie English van de The University of Newc astle in Australië.

Sfeerafbeelding Fontys

Het onderzoek

Het RISE cohort onderzoek volgt 200 mensen tot twee jaar na de beroerte. Deze patiënten zijn in die 2 jaar 4 keer bezocht. De eerste keer kort na ontslag uit het ziekenhuis of het revalidatiecentrum. Op dat moment kregen mensen een beweegmonitor die ze voor 6 weken in hun broekzak droegen. Denk hierbij aan een stappenteller, maar met een verbeterde techniek. De beweegmonitor registreert hoeveel sedentair gedrag mensen vertonen, en daarnaast de intensiteit van bewegen. De patiënten zijn vervolgens 6 maanden na het eerste contact, een jaar en nog een keer na twee jaar bezocht.

De metingen met de beweegmonitor moeten inzicht verschaffen over wat voor beweeggedrag mensen nu vertonen nadat ze een beroerte hebben gehad. Halen ze bijvoorbeeld die richtlijn voor activiteit? Op welke momenten van de dag zitten ze, doen ze een dutje of vertonen ze juist veel beweging? Duidelijk moet worden of er verschillende groepen te herkennen zijn. “Op dit moment weten we nog niet welke mensen met een beroerte nu juist veel of weinig bewegen. We zijn op dit moment bezig met de analyse om groepen te kunnen herkennen. Daarna willen we aan de hand van een paar factoren bij ontslag naar huis kunnen voorspellen wie in de loop van de tijd een erg sedentaire leefstijl zal ontwikkelen, zodat de juiste mensen, optimale begeleiding en coaching krijgen naar een actievere leefstijl en minder sedentair gedrag. Naar verwachting zal dit grote gezondheidswinst opleveren.

Sfeerafbeelding Fontys

Studenten betrokken

Fontys Paramedische Hogeschool zou haar naam als kennisinstituut niet waarmaken als er ook in dit onderzoek geen studenten bij betrokken waren.

Het RISE cohort onderzoek vormt een vruchtbaar platform voor de ontwikkeling van studenten. Twee excellente studenten hebben het onderzoek ondersteund bij het bezoeken van patiënten. Daarnaast hebben bij elkaar opgeteld al meer dan 30 studenten binnen de RISE studie kunnen afstuderen, elk weer met een andere focus op het onderzoek. Van belang is dat de onderzoeksresultaten echt bijdragen aan het werkveld. Deze studenten hebben bewezen daar een belangrijke rol in te spelen.

Sfeerafbeelding Fontys

Over de drempel

Wondergem, die na zijn opleiding tot fysiotherapeut bij Fontys, Klinische Gezondheidswetenschappen bij de Universiteit Utrecht heeft gestudeerd, ziet nog wel een belangrijke ontwikkelingsslag in de zorg die we samen kunnen maken. ‘In Nederland hebben we enorm goede acute zorg, en ook het vergroten van fysieke capaciteiten van de patiënt op het functioneren na een ongeval of ziekte. Wat we nog beter moeten proberen te doen is het integreren van deze capaciteit in het dagelijks leven van mensen. Dit vraagt van ons paramedici om meer coachende vaardigheden gericht op optimaal ondersteunen naar zelfregie.

Zelf is hij werkzaam geweest bij twee revalidatiecentra, Blixembosch in Eindhoven en Leijpark in Tilburg. Daar werkte hij met mensen die een beroerte hadden gehad. Hier is zijn wens ontstaan voor deze groep echt wat te betekenen. ‘Hen ondersteunen om zo optimaal mogelijk mee te kunnen doen in de maatschappij is mijn doel.’

Lees hier waar Rise nu staat.

Sfeerafbeelding Fontys

Innovatieve ideeën voor de zorg? Interesse in samenwerking?
Laat je gegevens achter en we nemen zo snel mogelijk contact met je op.