Fontys PRO Flexibel- Eigen weg maar ook ‘samengevoel’

Twee Fontysstudenten over flexibel studeren in deeltijd

“Een paar jaar terug klopte ik ook al aan bij Fontys voor een deeltijdopleiding”, vertelt economiestudent Nicole van den Borne. “Op basis van diploma’s kwam ik toen tot 30 ‘vrijgestelde’ studiepunten. Toen ik me vorig jaar opnieuw meldde ‒ en een portfolio maakte waarin ook informele werkervaring meewoog ‒ had ik meteen al 70 studiepunten binnen.”

In september starten 33 Fontysdeeltijdopleidingen met ‘Fontys PRO Flexibel’. Amber Graafmans en Nicole van den Borne hebben al ervaring met de flexibele weg. Beiden studeren aan Fontys Lerarenopleiding Tilburg (FLOT).

Amber Graafmans: “Keuzevrijheid is ideaal”

Sfeerafbeelding Fontys

Amber Graafmans (22) is eerstejaars wiskunde in deeltijd. “Vorig jaar studeerde ik af aan Tilburg University. Bij de vacatures die daarna voorbij kwamen, ontbrak het wow!-gevoel. Als kind riep ik altijd dat ik juf wilde worden- ik besloot dat gevoel te gaan volgen.” Naast haar studie geeft Amber via Ready to school bijles en huiswerkbegeleiding. Haar deeltijd-lerarenopleiding wiskunde deed mee aan de pilot waarmee het nieuwe flexibele model warmdraaide. Amber: “Ideaal dat je steeds je eigen planning kunt aanpassen. Als een vak nu niet lukt, of je wilt er iets extra’s bij doen, geen probleem. Die keuzevrijheid om te versnellen of vertragen heb je.” Zoals het er nu naar uitziet kan ze de opleiding in drie jaar afronden (de nominale duur is vier).

Match

Een belangrijke drager van ‘flexibel’: eerder verworven competenties wegen voortaan zwaarder mee. Die EVC’s kun je vastleggen in een ervaringsportfolio. “Bij mijn intakegesprek werd gericht gevraagd naar ervaringen die vrijstellingen op konden leveren.” Uiteindelijk kwam Amber tot 20 vrijgestelde studiepunten. “Eerlijk gezegd maakt het me niet uit dat ik niet méér vrijstellingen heb. Lesgeven is nieuw voor mij; daarom wil ik zo veel mogelijk van het programma meenemen.”

Van werkplekleren, een andere ‘zuil’ in het flexibele programma, heeft Amber veel profijt. “Ik sta weliswaar niet als docent voor de klas, maar werk wel dagelijks met leerlingen. Veel stof kan ik direct toepassen. Bijvoorbeeld met betrekking tot het zelflerend vermogen van kinderen. Als (bijles)docent geef je ze dan geen aparte instructie, maar stel je puur en alleen vragen. Zo ontdekken leerlingen stapje voor stapje dat ze veel dingen uit zichzelf al weten. Dat werkt ook bij bijles prima: leerlingen krijgen immers de bevestiging dat ze goed bezig zijn.”

“Keuzevrijheid en flexibiliteit liggen mij”, besluit Amber. “Daarvoor ben ik als persoon onafhankelijk genoeg. Maar zoals gezegd: Voor mij vormt het onderwijs een nieuwe wereld. Daarom kies ik ervoor om dicht bij het standaard-programma te blijven. Prima hoor: ik merk dat het curriculum goed in elkaar steekt en er een sterke match is met de praktijk.”

Nicole van den Borne: “Bagage benutten”

Sfeerafbeelding Fontys

Nicole van den Borne ‒ eerstejaars economie ‒ maakte ten volle gebruik van het ervaringsportfolio. “Voor mij hét grote pluspunt van flexibel studeren. Ik ben 41 en beschik over volop bagage… Waarom zou je die niet mogen verzilveren? Bovendien creëer je zo daadwerkelijk maatwerk voor iedere student.”

Nicole geeft les aan de vmbo-tak van het Pius X College in Bladel: “Vier jaar geleden begon ik als onderwijsassistent. Ik groeide door naar het docentschap, met de afspraak dat ik op termijn mijn onderwijsbevoegdheid zou halen.” Ze had weinig moeite met het opstellen van een ervaringsportfolio. “Bijvoorbeeld functionerings- of taakbeoordelingen relateerde ik vrij snel aan leeruitkomsten uit het curriculum.” Ze kan zich voorstellen dat de klus voor iemand uit een andere sector lastiger is. “Ik kan al die onderwijs-leeruitkomsten inmiddels dromen. Voor zij-instromers is dat minder gesneden koek. Ik zou zeggen: geef potentiële studenten concrete voorbeelden van wat er in een portfolio kan en hoe EVC’s worden beoordeeld.” Op basis van Nicole’s ervaringsportfolio is er een pakket gemaakt, met (voorlopig) 70 vrijgestelde studiepunten, en een studieplanning voor het eerste jaar. “Waarschijnlijk kan ik de vierjarige opleiding doen in 2½ jaar.”

Lief en leed

Flexibel studeren vormt een (ideale) mix tussen online-studie, werkplekleren en contactonderwijs. In de economie-pilot verliep dat volgens Nicole nog niet optimaal: “Het online-gedeelte mag meer accent krijgen. Ik zit weleens in een college en denk: Dat kan ik thuis ook lezen.” Niet dat het contactonderwijs als zodanig teruggeschroefd moet worden, benadrukt Nicole. “De zuiver-economische vakinhoud is interessant om klassikaal te behandelen- dat zorgt voor net wat meer context of discussie. Bovendien: Contactonderwijs motiveert je en creëert het ‘samengevoel’. Je deelt tentamenlief en -leed met elkaar. Ik vind de dinsdag wel een fijne dag.”

Omdat je zo veel vrijstellingen kunt verzamelen, blijft de studie prima behapbaar. “Heel fijn voor de balans met baan en gezin. Er zijn wel drukke modules, hoor. Maar dan komt er altijd ook weer eentje voorbij waarin veel vrijstellingen vallen. Omdat het gaat om periodes van acht weken, is het prima te overzien.” Nicole is ook goed te spreken over de open cultuur die heerst bij Fontys: “Als je ergens mee zit, loop je makkelijk ergens binnen. Daarbij word je nooit overvraagd: Er zit niemand op je lip. Je hebt een persoonlijke studieloopbaanbegeleider, die vooraf meekijkt bij je studieplanning en onderweg evalueert. Maar je bepaalt zelf wanneer je die spreekt: Als het goed gaat, gaat het goed. Het ligt me wel om zo lekker zelfstandig bezig te zijn.

Fontys PRO Flexibel

Per september start Fontys met flexibel studeren. De focus ligt voortaan op volop keuzevrijheid en flexibiliteit. Na weging van eerder verworven competenties (EVC’s) kies je een strikt persoonlijke leerweg. Gemaakte afspraken voor ‘onderweg’ zijn beschreven in een individuele onderwijsovereenkomst. Het surplus aan keuzevrijheid maakt bovendien dat er meer evenwicht komt in de mix: werk-privé-studie. Je legt namelijk niet alleen je studietraject vast, maar ook het tempo waarin je dat bewandelt. Als extra zetje in de goede richting (of stok achter de deur) heeft Fontys een persoonlijke studiecoach klaarstaan. Ten slotte worden de deeltijdopleidingen praktijkgerichter. Niet alleen bepalen bestaande ervaringen (mede) de inhoud van je studie- wij zorgen dat je de geboden theoretische kennis direct kunt gebruiken op je werkplek.